Nhắm nhóm ngành nào thì chọn môn lựa chọn gì

Câu hỏi "chọn môn nào mở được nhiều ngành nhất" hợp với em chưa biết mình muốn gì. Bài này dành cho em đã biết.

Nếu em đã nhắm một nhóm ngành, chẳng hạn kỹ thuật hay sư phạm hay kinh doanh, thì câu hỏi đúng hẹp hơn nhiều: trong nhóm ấy, môn nào thật sự mở cửa, và môn nào không thay đổi gì?

Chúng tôi lấy 500 lượt ngành bóc được từ đề án tuyển sinh 2026 của mười tám trường, chia theo lĩnh vực đào tạo, rồi đếm riêng từng nhóm.

Bảng chính

Cột "chưa chọn gì" là số lượt em với tới được chỉ bằng bốn tổ hợp gồm toàn môn ai cũng học: D01, D14, C03 và D09.

Ba điều bảng này nói ra

Một. Với kinh doanh và nhân văn, chọn môn gì cũng không đổi gì.

Cả 54 lượt kinh doanh và cả 36 lượt nhân văn trong tệp của chúng tôi đều nhận ít nhất một tổ hợp gồm toàn môn ai cũng học. Em chọn bốn môn nào cũng vào được hết. Nếu đó là hướng của em, hãy chọn môn theo sức học và sở thích, vì tính theo số cửa thì lựa chọn ấy không mất gì cả.

Hai. Với kỹ thuật và công nghệ thông tin, một môn Vật lí gần như làm hết việc.

Chưa chọn gì thì kỹ thuật chỉ mở 10 trong 34 lượt, còn công nghệ thông tin mở 9 trong 33. Thêm riêng môn Vật lí, hai con số nhảy lên 33. Môn thứ hai gần như không thêm gì nữa: kỹ thuật lên 34, công nghệ thông tin đứng nguyên.

Đây là chỗ chênh lệch lớn nhất trong cả bảng. Không môn nào khác tạo ra khác biệt như thế ở bất kỳ nhóm nào.

Ba. Nông lâm là ngoại lệ duy nhất, và môn của nó là Sinh học.

Ở chín nhóm còn lại, môn tốt nhất luôn là Vật lí. Riêng nông, lâm nghiệp và thuỷ sản thì Sinh học đưa từ 16 lên 31, còn Vật lí thì không. Nếu em nhắm chăn nuôi, thú y, khoa học cây trồng hay nuôi trồng thuỷ sản, đó là môn cần giữ.

Sư phạm không bao giờ vào hết, và lý do không nằm ở môn

Sư phạm là nhóm đông nhất trong tệp với 108 lượt, và cũng là nhóm khó nhất.

Bộ bốn môn tốt nhất cho riêng nhóm này là Vật lí, Hoá học, Sinh học và Giáo dục kinh tế và pháp luật, với 87 trong 108 lượt. Hai mươi mốt lượt còn lại không cách nào với tới bằng cách chọn môn.

Vì sao: 16 trong 21 lượt ấy chỉ nhận những tổ hợp có bài thi năng khiếu do chính trường tổ chức. Đó là Sư phạm Âm nhạc, Sư phạm Mĩ thuật, Giáo dục thể chất, Giáo dục mầm non. Bài thi năng khiếu không phải môn em chọn ở lớp 10, nên phép đếm này không tính nó cho ai cả.

Kiến trúc và xây dựng cũng vướng đúng chỗ ấy, gọn hơn: bộ bốn môn tốt nhất đưa lên 25 trong 29 lượt, và cả bốn lượt còn lại đều đòi bài thi vẽ.

Nói cách khác, hai nhóm này có một phần cửa mà chọn môn không mở được. Muốn vào thì phải xem lịch thi năng khiếu của trường mình nhắm.

Đọc bảng này cho đúng

Năm trăm lượt ngành đến từ mười tám trường mà chúng tôi mở được đề án và đọc thẳng bảng tổ hợp. Đó không phải toàn bộ trường của cả nước, và tập ấy lệch theo một hướng cần biết.

Trong mười tám trường không có trường bách khoa nào, không có trường y dược chuyên ngành nào, không có trường khoa học xã hội và nhân văn nào, cũng không có trường nghệ thuật nào.

Chỗ lệch ấy ảnh hưởng thế nào thì đoán được. Thiếu bách khoa thì nhóm kỹ thuật bị đếm hụt. Thiếu trường y thì nhóm sức khoẻ mỏng tới mức chúng tôi không đưa vào bảng. Thiếu trường nhân văn thì câu "nhân văn vào được hết" có thể rộng hơn thực tế.

Nên hãy đọc bảng như thứ tự và độ chênh giữa các nhóm, đừng đọc như con số tuyệt đối. Điều chắc chắn nhất trong bảng là hình dạng: có nhóm gần như không cần chọn môn, có nhóm phụ thuộc gần hết vào một môn.

Chúng tôi đã cho máy thử cả 169 trường đại học có địa chỉ trong danh mục và chỉ dựng được bảng cho 16 trường trong số đó, cộng thêm hai trường thêm tay. Quét lại lần nữa ngày 11/9/2026 không thêm được trường nào: chỗ tắc là nhiều trường lớn dùng mã tuyển sinh riêng thay cho mã ngành bảy số, nên không có gì để ghép vào danh mục.

Ba điều nên nhớ

1. 1.Kinh doanh và nhân văn không đòi em chọn môn nào cả. Cả hai nhóm đã vào được hết bằng những tổ hợp gồm toàn môn ai cũng học.
2. 2.Kỹ thuật và công nghệ thông tin phụ thuộc gần hết vào một môn Vật lí: từ 10 lên 33 và từ 9 lên 33.
3. 3.Nông lâm là ngoại lệ, môn của nó là Sinh học. Còn sư phạm với kiến trúc có một phần cửa chỉ mở bằng bài thi năng khiếu, không mở bằng chọn môn.

Muốn xem câu hỏi ngược lại, tức chọn bốn môn nào thì mở nhiều cửa nhất khi chưa biết nhắm nhóm nào, bài về bốn môn lựa chọn tính phần ấy. Còn trang tra cứu khối thi cho biết từng khối gồm những môn nào.

Số trong bài này lấy ở đâu

• •Tất cả các con số trong bài: đếm trên 500 bản ghi có tổ hợp trong tệp quan sát của dự án, ngày 11/9/2026. Tệp gồm mười tám trường, bóc từ trang tuyển sinh của chính trường trong tháng 8 và 9/2026 bằng npm run khoi:ra trong mã nguồn.
• •Cách chia nhóm ngành: đọc mã ngành bảy số, không đọc tên ngành. Hai chữ số sau số 7 đầu tiên là mã lĩnh vực theo danh mục giáo dục đại học. Chúng tôi chọn cách này vì ở vài trường, máy bóc bảng bị lệch nên cột tên ngành đọc ra không đúng, trong khi cột mã và cột tổ hợp vẫn khớp nhau. Bản ghi nào không có mã bảy số hợp lệ thì không vào bảng.
• •Cách tính "với tới": một lượt ngành được tính cho một bộ môn nếu ngành ấy nhận ít nhất một tổ hợp mà mọi môn của tổ hợp đó nằm trong bốn môn ai cũng học cộng với các môn trong bộ. Một ngành ở hai trường thì đếm hai lượt.
• •Bảng chỉ có mười nhóm đông lượt nhất. Các nhóm nhỏ hơn, trong đó có Sức khoẻ, bị bỏ ra vì tệp thiếu hẳn trường y dược nên số quá mỏng để nói.
• •Con số 16 và 4 lượt cần bài thi năng khiếu: lọc những lượt còn lại sau khi đã dùng bộ bốn môn tốt nhất của nhóm, rồi đếm lượt chỉ nhận tổ hợp có môn năng khiếu. Bảng của chúng tôi có 31 khối dùng bài thi ấy.
• •Bốn môn ai cũng học và chín môn lựa chọn: Thông tư 32/2018/TT-BGDĐT, sửa đổi bởi Thông tư 13/2022/TT-BGDĐT. Âm nhạc và Mĩ thuật nằm trong chín môn lựa chọn nhưng không tổ hợp nào tính điểm hai môn ấy, nên chúng tôi không đưa vào phép tìm bộ môn tốt nhất.
• •Bài viết nói về mùa tuyển sinh 2026. Trước khi chốt môn học hay chốt nguyện vọng, các em mở lại đề án của trường mình nhắm, vì đó mới là văn bản có hiệu lực, còn bài này chỉ là chỗ chỉ đường.