Nhân học
Nhân học là ngành đại học mã 7310302, nghiên cứu con người trong đời sống thật: một làng nghề đang mất nghề, một cộng đồng dân tộc thiểu số tái định cư, một khu trọ công nhân. Cách làm đặc trưng của ngành là điền dã dài ngày — sống cùng, quan sát, phỏng vấn, rồi viết lại. Hai trường đào tạo, đều là trường Khoa học Xã hội và Nhân văn, và đây là ngành hay bị nhầm với Xã hội học dù cách làm việc khác hẳn.
Mã sáu số theo Thông tư 74/2026/TT-BGDĐT, áp dụng cho khóa tuyển sinh từ 1/1/2027. Đề án tuyển sinh năm 2026 vẫn ghi mã bảy số.
Tố chất phù hợp
- Thích nghe người khác kể chuyện và nghe được lâu
- Chịu được điền dã: ở nơi xa, điều kiện sinh hoạt khác, nhiều tuần liền
- Quan sát kỹ và ghi chép đều đặn
- Tôn trọng khác biệt văn hóa, không phán xét cộng đồng mình nghiên cứu
- Viết được dài và mạch lạc, vì sản phẩm của ngành là bài viết
Mức lương tham khảo
Mới ra trường: 8–13 triệu/tháng
Có kinh nghiệm: 18–35 triệu/tháng ở vị trí cán bộ dự án của tổ chức quốc tế hoặc chuyên viên nghiên cứu người dùng
Ước lượng theo mặt bằng lương khối nghiên cứu xã hội và tổ chức phi chính phủ 2025–2026; chưa có báo cáo lương riêng cho mã ngành 7310302. Vị trí ở tổ chức quốc tế trả cao hơn hẳn vị trí ở viện nghiên cứu trong nước.
Học những gì
- •Nhân học đại cương và lịch sử các trường phái nhân học
- •Phương pháp điền dã dân tộc học: quan sát tham dự, phỏng vấn sâu, ghi chép thực địa
- •Nhân học văn hóa, nhân học kinh tế, nhân học đô thị
- •Các dân tộc và tôn giáo ở Việt Nam và Đông Nam Á
- •Nhân học phát triển, dùng khi thẩm định tác động xã hội của dự án
- •Viết dân tộc chí và phân tích dữ liệu định tính
Ra trường làm gì
- •Cán bộ dự án phát triển cộng đồng tại tổ chức phi chính phủ trong và ngoài nước
- •Chuyên viên đánh giá tác động xã hội cho dự án hạ tầng, thủy điện, khu công nghiệp
- •Nghiên cứu viên tại viện nghiên cứu và bảo tàng
- •Chuyên viên nghiên cứu người dùng cho công ty công nghệ và công ty nghiên cứu thị trường
- •Cán bộ ban dân tộc, ban tôn giáo tại cơ quan nhà nước
- •Giảng viên đại học sau khi học tiếp cao học
Trường đào tạo tiêu biểu
- •Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - ĐHQG Hà NộiHà Nội
- •Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí MinhTP. Hồ Chí Minh
Đây là một số trường tiêu biểu, không phải danh sách đầy đủ.
Tìm trường đào tạo ngành này gần bạn →Triển vọng nghề nghiệp
Dự án hạ tầng lớn nào cũng phải có báo cáo đánh giá tác động xã hội, và các công ty công nghệ ngày càng thuê người biết phỏng vấn sâu để hiểu người dùng, nên kỹ năng của ngành Nhân học có chỗ dùng thật. Mặt khác đây là ngành rất nhỏ: hai trường, khoảng 110 chỉ tiêu mỗi năm, không có tin tuyển dụng nào ghi đúng tên ngành, và phần lớn việc ở tổ chức phi chính phủ tuyển theo dự án nên không ổn định. Bạn nào thích nghiên cứu con người mà muốn đường vào nghề rõ hơn thì nên xem Xã hội học hoặc Công tác xã hội trước khi quyết.
Bốn ngành cùng nghiên cứu con người, khác nhau ở cách làm việc
| Mã ngành và tên | Cách thu thập dữ liệu đặc trưng | Câu hỏi tiêu biểu |
|---|---|---|
| 7310302 Nhân học | Điền dã dài ngày, sống cùng cộng đồng, quan sát tham dự | Vì sao người trong làng này vẫn giữ nghề dù không còn lãi? |
| 7310301 Xã hội học | Khảo sát mẫu lớn, bảng hỏi, xử lý số liệu thống kê | Bao nhiêu phần trăm hộ trong tỉnh đã bỏ nghề, và số đó tương quan với cái gì? |
| 7310608 Đông phương học | Đọc tư liệu và học ngôn ngữ của khu vực nghiên cứu | Xã hội Nhật Bản hình thành thế nào qua văn bản và lịch sử của chính họ? |
| 7310630 Việt Nam học | Tổng hợp tư liệu về Việt Nam, thường gắn với du lịch và đối ngoại | Giới thiệu văn hóa Việt Nam cho người nước ngoài thế nào cho đúng? |
Mã ngành theo Danh mục giáo dục, đào tạo cấp IV ban hành kèm Thông tư 09/2022/TT-BGDĐT. Bốn ngành đều thuộc lĩnh vực 731 Khoa học xã hội và hành vi. Đối chiếu tháng 8/2026.
Câu hỏi thường gặp
- Ngành Nhân học có trường nào đào tạo?
- Đối chiếu tháng 8/2026, hai trường đào tạo ngành Nhân học mã 7310302: Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội, mã xét tuyển QHX13 với 50 chỉ tiêu; và Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh với 60 chỉ tiêu, xét các tổ hợp C00, D01, D14, D15. Cả hai đều là trường khối nhân văn, không có trường kỹ thuật hay kinh tế nào đào tạo ngành này.
- Nhân học khác Xã hội học chỗ nào?
- Khác ở cách thu thập dữ liệu. Nhân học mã 7310302 dùng điền dã: sinh viên đến sống cùng một cộng đồng nhiều tuần, quan sát và phỏng vấn sâu vài chục người, rồi viết lại thành dân tộc chí. Xã hội học mã 7310301 dùng khảo sát mẫu lớn với bảng hỏi và xử lý thống kê để trả lời câu hỏi có bao nhiêu phần trăm và tương quan với cái gì. Nhân học đi sâu vào ít trường hợp, Xã hội học đi rộng trên nhiều trường hợp; hai cách đều hợp lệ và thường bổ sung cho nhau trong một dự án.
- Học Nhân học ra làm gì?
- Người tốt nghiệp ngành Nhân học làm cán bộ dự án phát triển cộng đồng tại tổ chức phi chính phủ, chuyên viên đánh giá tác động xã hội cho dự án hạ tầng và khu công nghiệp, nghiên cứu viên tại viện nghiên cứu và bảo tàng, cán bộ ban dân tộc hoặc ban tôn giáo ở cơ quan nhà nước. Một nhóm việc mới hơn là nghiên cứu người dùng cho công ty công nghệ và công ty nghiên cứu thị trường, nơi kỹ năng phỏng vấn sâu và quan sát của ngành này dùng được gần như nguyên vẹn.
- Ngành Nhân học thi khối nào?
- Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh xét ngành Nhân học bằng các tổ hợp C00, D01, D14 và D15. Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội xét bằng kết quả thi tốt nghiệp trung học phổ thông và kết quả bài thi đánh giá năng lực của Đại học Quốc gia Hà Nội, với các tổ hợp có môn Ngữ văn. Đây là ngành mở cho học sinh khối C và khối D.
- Nhân học có phải ngành khó xin việc không?
- Ngành Nhân học không có vị trí tuyển dụng nào mang đúng tên ngành, và số chỉ tiêu mỗi năm chỉ khoảng 110 người cho cả nước, nên đây là ngành phải tự đi tìm việc. Cửa ra rõ nhất là tổ chức phi chính phủ và tư vấn đánh giá tác động xã hội, hai nhóm thường tuyển theo dự án chứ không tuyển đều đặn. Người học ngành này nên tích sớm một kỹ năng bán được ngay, thường là tiếng Anh ở mức viết báo cáo hoặc nghiệp vụ nghiên cứu định tính.
Ngành liên quan
Thông tin trên trang đối chiếu nguồn ở thời điểm tháng 8/2026. Điểm chuẩn, học phí và chỉ tiêu đổi theo từng năm, xem bản mới nhất trên trang tuyển sinh của trường.
Nguồn tham khảo
- Danh mục giáo dục, đào tạo cấp IV trình độ đại học ban hành kèm Thông tư 09/2022/TT-BGDĐT — mã 7310302
- https://tuyensinh.ussh.edu.vn/thong-tin-tuyen-sinh-dai-hoc-chinh-quy-nam-2026-cua-truong-dai-hoc-khoa-hoc-xa-hoi-va-nhan-van.html
- https://hcmussh.edu.vn/bai-viet/cong-bo-thong-tin-tuyen-sinh-nam-2026-cua-truong-dh-khxh-nv-dhqg-hcm