Giáo dục kinh tế và pháp luật 12 · Chủ đề 9Một số vấn đề cơ bản của luật quốc tế

Ý chính cần nhớ

• Pháp luật quốc tế là hệ thống nguyên tắc, quy phạm do các quốc gia và chủ thể khác của luật quốc tế thoả thuận xây dựng trên cơ sở tự nguyện, bình đẳng, để điều chỉnh quan hệ giữa họ.
• Nguyên tắc cơ bản: bình đẳng về chủ quyền; không dùng vũ lực hoặc đe doạ dùng vũ lực; giải quyết tranh chấp bằng biện pháp hoà bình; không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau; tôn trọng quyền dân tộc tự quyết; hợp tác; tận tâm thực hiện cam kết quốc tế.
• Ở Việt Nam, khi luật trong nước và điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên quy định khác nhau về cùng một việc thì áp dụng điều ước quốc tế, trừ Hiến pháp.
• Lãnh thổ quốc gia gồm vùng đất, vùng nước (nội thuỷ, lãnh hải), vùng trời và lòng đất. Theo Công ước của Liên hợp quốc về Luật biển năm 1982: lãnh hải rộng 12 hải lí tính từ đường cơ sở; vùng tiếp giáp lãnh hải rộng 12 hải lí tính từ ngoài lãnh hải; vùng đặc quyền kinh tế rộng 200 hải lí tính từ đường cơ sở.
• Nội thuỷ: chủ quyền hoàn toàn như trên đất liền. Lãnh hải: chủ quyền, nhưng tàu nước ngoài được qua lại không gây hại. Vùng đặc quyền kinh tế: quốc gia ven biển có quyền chủ quyền về tài nguyên; nước khác được tự do hàng hải, hàng không.
• Nguyên tắc của WTO: không phân biệt đối xử (đối xử tối huệ quốc giữa các thành viên; đối xử quốc gia giữa hàng nhập khẩu và hàng trong nước), mở cửa thị trường, cạnh tranh công bằng, minh bạch. Hợp đồng thương mại quốc tế là thoả thuận mua bán giữa các bên có trụ sở thương mại ở các nước khác nhau.

Tự kiểm tra

Làm ra giấy trước, rồi mới bấm xem đáp án.

1. Câu 1.Lãnh hải rộng 12 hải lí. Biết 1 hải lí = 1 852 m, bề rộng lãnh hải bằng bao nhiêu ki-lô-mét (làm tròn đến hàng phần mười)?

   Xem đáp án ▾

   ✓ 22,2 km. 12 × 1 852 = 22 224 m ≈ 22,2 km.

2. Câu 2.Nguyên tắc đối xử tối huệ quốc của WTO yêu cầu điều gì?

   Xem đáp án ▾

   ✓ Ưu đãi dành cho một thành viên thì phải dành cho mọi thành viên khác. Một nước thành viên không được ưu ái riêng hàng hoá của một thành viên này mà bỏ rơi các thành viên còn lại.

3. Câu 3.Nội thuỷ và lãnh hải khác nhau thế nào về quyền của tàu nước ngoài?

   Xem đáp án ▾

   ✓ Ở lãnh hải tàu nước ngoài được qua lại không gây hại, ở nội thuỷ thì không có quyền đó. Nội thuỷ nằm phía trong đường cơ sở, chủ quyền hoàn toàn như đất liền. Lãnh hải cũng thuộc chủ quyền nhưng phải cho tàu nước ngoài đi qua không gây hại.