Công nghệ công nghiệp 12 · Chương VILinh kiện điện tử

Ý chính cần nhớ

• Điện trở (đơn vị Ω) hạn chế dòng điện và chia điện áp. Nối tiếp: R = R₁ + R₂; song song: 1/R = 1/R₁ + 1/R₂. Định luật Ohm: I = U/R.
• Mã màu 4 vạch: vạch 1 và 2 là hai chữ số; vạch 3 là số chữ số 0 thêm vào (hệ số nhân 10ⁿ); vạch 4 là sai số. Đen 0, nâu 1, đỏ 2, cam 3, vàng 4, lục 5, lam 6, tím 7, xám 8, trắng 9; nhũ vàng ±5%, nhũ bạc ±10%.
• Tụ điện (đơn vị F) ngăn dòng điện một chiều, cho dòng điện xoay chiều đi qua; tần số càng cao dòng qua tụ càng dễ. Cuộn cảm (đơn vị H) cho dòng một chiều đi qua, cản trở dòng xoay chiều; tần số càng cao cản trở càng mạnh.
• Diode dẫn điện theo một chiều, từ anode sang cathode, khi được phân cực thuận; dùng để chỉnh lưu. LED là diode phát sáng, phải mắc nối tiếp điện trở hạn dòng: R = (U_nguồn − U_LED)/I.
• Transistor lưỡng cực có ba cực B, C, E, gồm loại NPN và PNP; dùng để khuếch đại tín hiệu hoặc làm khoá điện tử đóng, cắt mạch. Mạch tích hợp IC gồm rất nhiều linh kiện chế tạo trên một phiến bán dẫn, đóng trong một vỏ có nhiều chân.
• Mạch phát hiện dòng điện xoay chiều trong dây dẫn nhận tín hiệu rất yếu cảm ứng từ dây đang có điện, dùng transistor khuếch đại lên đủ làm LED sáng hoặc còi kêu, nên biết dây có điện mà không cần chạm vào lõi dây.

Tự kiểm tra

Làm ra giấy trước, rồi mới bấm xem đáp án.

1. Câu 1.Điện trở có các vạch màu nâu, đen, cam, nhũ vàng. Giá trị và sai số của nó là bao nhiêu?

   Xem đáp án ▾

   ✓ 10 kΩ ± 5%. Nâu 1, đen 0 cho số 10; cam 3 là thêm ba chữ số 0: 10 000 Ω = 10 kΩ. Nhũ vàng là ±5%.

2. Câu 2.Hai điện trở 30 Ω và 60 Ω mắc song song. Điện trở tương đương bằng bao nhiêu?

   Xem đáp án ▾

   ✓ 20 Ω. 1/R = 1/30 + 1/60 = 3/60, nên R = 20 Ω, nhỏ hơn điện trở nhỏ nhất (30 Ω).

3. Câu 3.Tụ điện cho loại dòng điện nào đi qua?

   Xem đáp án ▾

   ✓ Dòng điện xoay chiều. Tụ ngăn dòng một chiều và cho dòng xoay chiều đi qua. Vì thế tụ hay dùng để chặn thành phần một chiều, cho tín hiệu xoay chiều đi tiếp.