Sáng tác văn học
Sáng tác văn học là ngành dạy nghề viết: truyện ngắn, tiểu thuyết, thơ, kịch bản, tản văn — học kỹ thuật dựng truyện, xây nhân vật, biên tập và đọc phê bình tác phẩm của nhau. Mã ngành là 7220110 theo Thông tư 09/2022/TT-BGDĐT. Từ khóa tuyển sinh 2027, Thông tư 74/2026/TT-BGDĐT gộp ngành này vào mã 220130 Văn học; đề án tuyển sinh 2026 vẫn ghi mã cũ. Đây là ngành duy nhất trong nhóm buộc thi năng khiếu: thí sinh phải dự kỳ thi năng khiếu do trường tổ chức, nộp điểm học bạ hay điểm thi tốt nghiệp là chưa đủ. Cả nước chỉ một cơ sở đào tạo, và mỗi khóa chỉ vài chục người.
Mã sáu số theo Thông tư 74/2026/TT-BGDĐT, áp dụng cho khóa tuyển sinh từ 1/1/2027. Đề án tuyển sinh năm 2026 vẫn ghi mã bảy số.
Tố chất phù hợp
- Đã viết và viết đều, chứ thích ý tưởng viết thì ai cũng thích
- Đọc nhiều và đọc rộng, kể cả thứ mình không thích
- Chịu được việc bài mình bị mổ xẻ trước lớp
- Quan sát người và đời sống một cách kiên trì
- Kỷ luật với bản thảo, sửa đi sửa lại không nản
- Chấp nhận thu nhập từ viết rất bấp bênh trong nhiều năm đầu
Mức lương tham khảo
Mới ra trường: 8–13 triệu đồng/tháng ở vị trí biên tập viên nhà xuất bản, tạp chí hoặc người viết nội dung; nhuận bút tác phẩm trong giai đoạn đầu không đủ để tính là thu nhập chính
Có kinh nghiệm: 15–30 triệu đồng/tháng ở vị trí biên tập viên chính, biên kịch có nghề, trưởng nhóm nội dung; nhà văn có sách bán được thì thu nhập không theo bậc lương nào cả
Ước lượng theo mặt bằng tuyển dụng biên tập viên xuất bản và người viết nội dung tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh 2025–2026. Chưa có báo cáo lương riêng cho mã ngành 7220110, và thu nhập từ sáng tác chênh lệch rất lớn giữa từng người nên không có dải nào phản ánh đúng.
Học những gì
- •Kỹ thuật sáng tác truyện ngắn, tiểu thuyết
- •Kỹ thuật sáng tác thơ và kịch bản
- •Lý luận văn học và thi pháp học
- •Văn học Việt Nam và văn học thế giới
- •Phê bình, biên tập và đọc bản thảo
- •Xưởng viết: thực hành và nhận xét chéo tác phẩm
- •Kỹ năng báo chí, truyền thông và xuất bản
- •Bản quyền tác giả và nghề nghiệp của người viết
Ra trường làm gì
- •Nhà văn, nhà thơ, người viết tự do
- •Biên tập viên nhà xuất bản, tạp chí văn nghệ
- •Biên kịch phim, sân khấu, nội dung số
- •Phóng viên, biên tập viên báo chí mảng văn hóa
- •Người viết nội dung cho doanh nghiệp và thương hiệu
- •Chuyên viên tại hội văn học nghệ thuật, cơ quan văn hóa
- •Giảng dạy và tổ chức lớp viết sáng tạo
Trường đào tạo tiêu biểu
- •ĐH Văn hóa Hà NộiHà Nội
Đây là một số trường tiêu biểu, không phải danh sách đầy đủ.
Tìm trường đào tạo ngành này gần bạn →Triển vọng nghề nghiệp
Nhu cầu người viết được — viết kịch bản, viết nội dung, biên tập — đang tăng cùng phim ảnh, nội dung số và xuất bản, và đó là nơi kỹ năng học từ ngành này bán được. Ba mặt trái phải nói thẳng. Thứ nhất, sống bằng sáng tác thuần túy là chuyện của số ít, phần lớn người học phải có một nghề nuôi việc viết trong nhiều năm. Thứ hai, cả nước một cơ sở đào tạo với 30 chỉ tiêu mỗi năm và buộc thi năng khiếu, nên đây là cửa hẹp và phải chuẩn bị sớm. Thứ ba, ngành đo bằng tác phẩm chứ không bằng bằng cấp: nhà tuyển dụng hỏi bản thảo và sản phẩm đã đăng, nên bốn năm học mà không tích được tác phẩm thì tấm bằng gần như không giúp gì.
Tám mã ngành nhóm 722 và tình trạng tuyển sinh năm 2026
| Ngành và mã | Tình trạng tuyển sinh 2026 | Cơ sở đối chiếu được |
|---|---|---|
| Hán Nôm — 7220104 | Đang tuyển sinh | ĐH KHXH&NV – ĐHQG Hà Nội; ĐH KHXH&NV – ĐHQG TP.HCM (mở mới 2026, 50 chỉ tiêu dự kiến) |
| Ngôn ngữ Khmer — 7220106 | Đang tuyển sinh | ĐH Trà Vinh, chương trình đạt kiểm định AUN-QA |
| Sáng tác văn học — 7220110 | Đang tuyển sinh, phải thi năng khiếu | ĐH Văn hóa Hà Nội, 30 chỉ tiêu |
| Văn hóa các dân tộc thiểu số Việt Nam — 7220112 | Đang tuyển sinh | ĐH Trà Vinh; ĐH Văn hóa TP.HCM, 80 chỉ tiêu |
| Tiếng Việt và văn hóa Việt Nam — 7220101 | Chưa đối chiếu được ở trang chính thức | Có nguồn nêu Trường Đại học Hà Nội, cần hỏi lại Trường |
| Ngôn ngữ Jrai — 7220105 | Chưa đối chiếu được trường nào tuyển | — |
| Ngôn ngữ H'mong — 7220107 | Chưa đối chiếu được trường nào tuyển | — |
| Ngôn ngữ Chăm — 7220108 | Chưa đối chiếu được trường nào tuyển | — |
Đối chiếu trang chính thức của từng trường, tháng 8/2026. Danh mục thống kê ngành đào tạo là danh mục mở: có mã không có nghĩa là đã có trường mở ngành, vì mỗi cơ sở phải làm thủ tục mở ngành riêng. Tình trạng này đổi theo từng năm — mở đề án tuyển sinh của trường mình chọn để đối chiếu lại.
Câu hỏi thường gặp
- Trường nào đào tạo ngành Sáng tác văn học, xét tuyển thế nào?
- Tính tới tháng 8/2026, cơ sở đối chiếu được ở trang chính thức là Trường Đại học Văn hóa Hà Nội, với 30 chỉ tiêu cho mã 7220110. Ngành này có tổ hợp năng khiếu: thí sinh phải dự Kỳ thi năng khiếu năm 2026 do chính Trường tổ chức, rồi lấy điểm năng khiếu kết hợp với điểm trung bình môn Ngữ văn của sáu học kỳ lớp 10, 11, 12. Các tổ hợp Trường công bố gồm N06, C00, C03, C04, X01, X70, D01, D14, D15, X78.
- Thi năng khiếu ngành Sáng tác văn học là thi gì?
- Là bài thi do Trường Đại học Văn hóa Hà Nội tổ chức để đo năng lực viết, không phải bài kiểm tra kiến thức văn học như thi tốt nghiệp. Vì phải đăng ký và dự thi đúng lịch của Trường, đây là ngành không thể quyết định vào phút chót — em cần theo dõi thông báo thi năng khiếu ngay từ đầu mùa tuyển sinh và chuẩn bị bằng cách viết đều trước đó.
- Học Sáng tác văn học ra trường làm gì, sống được bằng viết không?
- Rất ít người sống được chỉ bằng nhuận bút tác phẩm trong những năm đầu, và đó là điều nên biết trước. Nhóm việc thực tế nuôi được nghề gồm biên tập viên nhà xuất bản và tạp chí, biên kịch phim và nội dung số, phóng viên mảng văn hóa, người viết nội dung cho doanh nghiệp, chuyên viên hội văn học nghệ thuật. Phần sáng tác thường đi song song chứ không thay thế được việc chính, ít nhất tới khi có tác phẩm đứng được.
- Không học ngành này thì có viết văn được không?
- Được, và phần lớn nhà văn Việt Nam không tốt nghiệp ngành này. Cái ngành học mang lại là ba thứ khó tự có: một môi trường bắt em viết đều và bị mổ xẻ bản thảo thường xuyên, một nền lý luận và văn học sử để biết mình đang đứng ở đâu, và một mạng lưới người trong nghề gồm bạn viết, biên tập viên, nhà xuất bản. Nếu em đã viết đều và có nơi đăng, hãy cân nhắc cả ngành Văn học hoặc Báo chí — hai đường rộng hơn về việc làm.
Ngành liên quan
Thông tin trên trang đối chiếu nguồn ở thời điểm tháng 8/2026. Điểm chuẩn, học phí và chỉ tiêu đổi theo từng năm, xem bản mới nhất trên trang tuyển sinh của trường.
Nguồn tham khảo
- Thông tư 09/2022/TT-BGDĐT — Danh mục thống kê ngành đào tạo trình độ đại học, mã 7220110
- Thông báo tuyển sinh ngành Sáng tác văn học năm 2026 của Trường Đại học Văn hóa Hà Nội
- Đối chiếu nhóm nghề O*NET 27-3043.05 Poets, Lyricists and Creative Writers
- https://huc.edu.vn/a/268004/Thong-bao-tuyen-sinh-Nganh-sang-tac-van-hoc-nam-2026